Ochrona zbiorowisk nieleśnych w 2004 roku

Odsłonięte w 1998 roku piargi u podnóża Góry Koronnej.

   Ekosystemy nieleśne obejmujące łąki w dnach dolin oraz murawy naskalne i kserotermiczne, zróżnicowane na ponad 20 zespołów roślinnych są kluczowymi centrami ochrony różnorodności biologicznej w Ojcowskim Parku Narodowym. Na niewielkiej powierzchni murawy grupują blisko 300 gatunków roślin naczyniowych (1/3 całej flory Parku, liczącej 960 gatunków), w tym wiele bardzo rzadkich w skali kraju oraz bardzo bogatą faunę bezkręgowców. Powstały one przez wykarczowanie lasów, a następnie wielowiekowe użytkowanie w formie koszenia i wypasu zwierząt, i bez tych zabiegów ulegają szybkiej sukcesji w kierunku lasu (zarastanie przez drzewa i krzewy). Od momentu utworzenia Parku w 1956 r. murawy kserotermiczne zmniejszyły swój udział w całkowitej powierzchni OPN z 30 do około 3%. W tym czasie wyginęło 36 gatunków roślin, a około 300 zmniejsza swój udział.

Odsłonięcia na Skale Długiej w Grodzisku w 2001 r.

W 2004 r. objęto zabiegami ochrony czynnej 88,10 ha zbiorowisk łąkowych i ziołoroślowych, tj. 92% planowanej powierzchni. Zabiegi przeprowadzono na łąkach w dolinie Sąspowskiej i Prądnika, w następujących oddziałach: 5d, 5h, 6i, 8h, 9d, 10d, 11a, 12d, 17d, 17i, 18b, 18o, 18w, 20p, 20ax, 21b, 21r, 21t, 21w, 24c, 24f, 24g, 24k, 25y, 26bx, 27a, 28h, 28l, 28m, 28n, 29a, 29c, 29d, 29f, 29o, 29bx, 29cx, 36c, 36f, 36h, 37a, 37d, 37l, 38b, 39h, 40a, 43k. W niektórych przypadkach przed przystąpieniem do koszenia usunięto kamienie oraz krzewy i odrośla drzew.

Łąka w Dolinie Sąspowskiej

Nieco mniejszy od planowanego rozmiar zabiegów wynikał z aktualizowanej na bieżąco oceny potrzeb i możliwości przeprowadzenia zabiegu oraz zajęcia przez bobry nowych obszarów w Dolinie Prądnika.

Zabiegi ochrony czynnej przeprowadzono także w 2004 roku na 22,8 ha muraw kserotermicznych. Zabiegi te przeprowadzono na obiektach: Skałą Krzyżowa, Skały Wernyhory, Skała Puchacza, Pilny Dół, Skały Pochylce, Łamańce, Ciche, masyw ze Skałą Baszta, Skała Kocica, Grodzisko, zbiorowisko między Grodziskiem a wąwozem Pilny Dół, Zbocze pod Grodziskiem, skały Góry Koronnej, Skały Wdowie, grupa skał Dziurawiec, Zamkowe, Nad Trzaską, Skały Panieńskie, Skała Jonaszówka, Skały Kawalerskie, Skały Prałatki, Zabugaje (Dolina Sąspowska), Skała Krukowskiego, zbiorowisko między Skałami Wdowimi a Pilnym Dołem, Zbocze w Kamieniołomie, zbocze Grodziska pod Skałą Długą.

Prace związane z ochroną zbiorowisk kserotermicznych wykonała specjalistyczna firma wyłoniona w drodze przetargu nieograniczonego na początku roku 2003.

Ogółem, w 2004 r. na zabiegi ochrony czynnej na gruntach nieleśnych wydano 53 832 zł z czego 20 010 zł. stanowiła dotacja NFOśiGW, a 33 822 zł. środki własne.