Zgodnie z ustaleniami zawartymi w Planie Ochrony Ekosystemów Leśnych i Nieleśnych Ojcowskiego Parku Narodowego, którego opracowanie zostało ukończone w 1993 roku, przyjęto następujący podział powierzchni OPN w zależności od rodzaju zbiorowisk i kategorii ochronności:
1. Obszar ochrony ścisłej
2. Obszar ochrony częściowej - zbiorowisk leśnych
3. Obszar ochrony częściowej - zbiorowisk nieleśnych
4. Obręb gruntów ekonomicznych podlegających ochronie krajobrazowej (walorów widokowych).

Struktura użytkowania ziemi
w OPN

Pod względem administracyjnym cały obszar Parku stanowi jeden Obwód Ochronny "Groty" w skład którego wchodzi 5 obchodów - Jamki, Korytania, Bukówki, Złota Góra i Pieskowa Skała.
Po zmianach administracyjnych wprowadzonych z dniem 1 stycznia 1999 r. teren Parku znalazł się w województwie małopolskim, w powiecie ziemskim krakowskim, na terenie czterech gmin: Skała (1198,23 ha - 63,4% powierzchni OPN), Jerzmanowice-Przeginia (88,05 ha - 4,7%), Wielka Wieś (118,85 ha - 6,3%) i Sułoszowa (484,87 ha - 25,6%).
   Park posiada strefę ochronną zwana otuliną rozciągającą się na obszarze pięciu gmin, tj. gmin wymienionych wyżej oraz gminy Zielonki. Strefa ochronna utworzona na mocy uchwały Rady Narodowej Miasta Krakowa z dnia 2 grudnia 1981 r. o powierzchni 7 000 ha uległa niewielkiemu zmniejszeniu do 6777 ha w związku z nowelizacją rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie Ojcowskiego Parku Narodowego.
   W dniu 8 sierpnia 1997 r. zostało wydane nowe rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie Ojcowskiego Parku Narodowego określające jego granice, powierzchnię, granice strefy ochronnej, zwanej otuliną oraz zakazy obowiązujące w OPN. Rozporządzenie to zostało ogłoszone w Dzienniku Ustaw RP nr 99 z dnia 21 sierpnia 1997 r. poz. 607. Obecnie powierzchnia Ojcowskiego Parku Narodowego wynosi 2145,62 ha (§ 1 cyt. rozporządzenia). Struktura własności na terenie Parku przedstawia się następująco:
- ogólna powierzchnia OPN - 2145,62 ha,
- grunty Skarbu Państwa w zarządzie Parku - 1326,73 ha,
- grunty Skarbu Państwa w innym zarządzie - 26,96 ha,
- grunty prywatne - 709,35 ha,
- grunty inne - 82,58 ha.